هیق

هیق نام روستای پدری ماست. اگرچه سالهاست که دیگر در آن روستا زندگی نمی‌کنیم، اما «هیق» برای ما نماد ریشه‌ها و اصالت‌هاست. این «ریشه‌ها» و «اصالت‌ها» دقیقا آن چیزی است که در این صفحه عالم مجاز در پی آنیم...

هیق

هیق نام روستای پدری ماست. اگرچه سالهاست که دیگر در آن روستا زندگی نمی‌کنیم، اما «هیق» برای ما نماد ریشه‌ها و اصالت‌هاست. این «ریشه‌ها» و «اصالت‌ها» دقیقا آن چیزی است که در این صفحه عالم مجاز در پی آنیم...

۵ مطلب با موضوع «مقالات ترجمه شده» ثبت شده است

این یادداشت چندین ماه پیش در رسانه های مختلف منتشر شد.


...


دین خاتم بودن اسلام، کامل بودن آن و توحید در اسلام در کنار اوامر الهی ای که بر مسلمانان مساله وحدت را مورد تاکید قرار می دهد بنیادی ترین اصل برای وحدت اسلامی است. تفاوت های اقتصادی، آموزشی و قومی – نژادی هیچ گاه نمی توانند به عنوان مبنایی برای گروه بندی ها و فضلیت بخشی گروهی بر گروه دیگر باشد. به جهت تاریخی نیز زمانی که تجربه تاریخی زندگی متفاهمانه ملل مسلمان از اقوام و گروه های مختلف اجتماعی در کنار هم در طول تاریخ را مورد بازبینی قرار میدهیم متوجه می شویم که ملل مسلمان و جوامع اسلامی از مهیاترین زمینه برای رسیدن به وحدت اسلامی برخوردارند.

اما زمانی که مناسبات سیاسی و اقتصادی موجود میان دولت های اسلامی در برهه زمانی پس از جنگ جهانی نخست را در نظر می آوریم شاید بتوان به این نتیجه نیز رسید که ایجاد اتحاد اسلامی بین این کشورها در کوتاه مدت و بدون رنج و زحمت فراوان ممکن نخواهد بود.

 نجم الدین اربکان

اما باید توجه داشت که اسلام دین یگانگی است و از این نظر نیز ریشه هایی برای تجربه تاریخی آن وجود دارد. اگر این دو عنصر را در نظر بیاوریم متوجه خواهیم شد که در مدتی نه چندان طولانی میتوان به این آمال دست یافت. اگر این تجربه یک بار محقق شده است پس بار دیگر نیز امکان تحقق آن وجود خواهد داشت.  به عبارت دیگر با جمع شدن شرایط و علت های پیشین، خواهیم توانست نتایجی که در آن دوره به دست آمده را بار دیگر به دست بیاوریم.

نباید از یاد برد که سختی کار نمی تواند ما را مبرا از انجام دادن آن کند.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۰۱ مرداد ۹۴ ، ۱۱:۱۳
مسعود صدرمحمدی

این یادداشت به قلم آقای یعقوب اصلان و ترجمه من در مورد پشت پرده عملیات موصل است که در سایت رجانیوز منتشر شد.

...


 یعقوب اصلان از اعضای حزب وطن ترکیه و نماینده شبکه خبری اولوسال ترکیه در تهران طی یادداشتی تحلیلی که برای رجانیوز ارسال کرده است، به تحلیل و برآورد موضوع نبرد با داعش در منطقه عراق، عملیات امریکایی موسوم به آزادسازی موصل که از طرف امریکا به صورت گسترده در حال تبلیغ بوده پرداخته است.

به گزارش رجانیوز، یعقوب اصلان از مدیران سابق اتحادیه جوانان ترکیه و دارای گرایشات ضدامپریالیستی و ضد آمریکایی است،  و معتقد است طرح عملیات آزادسازی موصل، با طراحی امریکا و با هدف قدرت گرفتن اقلیم کردستان برای استقلال از عراق و تاسیس کشوری جدید و کاملا هماهنگ با منافع امریکا در قلب منطقه خاورمیانه شکل گرفته و به دنبال اعمال سیاست‎های خود از آن طریق در منطقه است.

در ادامه متن کامل این تحلیل را می‎خوانید:

ترکیه سرانجام توافق نامه لازم برای تربیت و تجهیز نسل جدیدی از مخالفان در سوریه را امضا کرد و از سوی دیگر کشورهای اروپایی نیروهای پیشمرگه و نیروهای متعلق به پ.ک.ک سوریه را برای مقابله با داعش تجهیز و تسلیح می کنند. در این میان آمریکا نیز از عملیاتی برای آزادسازی موصل در ماههای می و آوریل خبر میدهد. با توجه به این حجم جنب و جوش ها باید پرسید که دقیقا در این منطقه چه خبری است و در پشت صحنه این آماده سازی های مختلف چه احتمالاتی وجود دارد؟

بازی گردان عملیات آزادسازی موصل آمریکا است و قرار است که طی این عملیات این شهر از داعش پاکسازی شود. بر اساس برنامه آمریکا در این عملیات ۲۰ هزار سرباز عراقی و ۵ هزار نیروی آمریکا و پیشمرگه کرد متعلق به بارزانی حضور خواهند داشت.

حال در این میان نقش ترکیه چیست و دولت عدالت و توسعه که با توافق نامه تربیت وتجهیز مخالفان سوری بر سر سفره عقد جدیدی با آمریکا نشسته است در این میان کدام وظیفه را عهده دار شده است؟

اطلاعات اولیه نشان دهنده آن است که نیروهای مسلح ترکیه این عملیات را مورد پشتیبانی هوایی خود قرار خواهند داد و از سوی دیگر آمریکا برای ورود به این عملیات خواستار استفاده از پایگاه های خود در داخل خاک ترکیه است. برخی منابع دیگر حتی از درخواست آمریکا برای ورود نیروهای مسلح ترکیه به صحنه عملیات هرچند در محدوده و موقعیتی معین و مشخص شده خبر میدهند و در واقع توافق نامه ای که برای تربیت و تجهیز مخالفان سوری بین طرفین بسته شده است مقدمه و مهیاساز چنین وضعیتی است.

با در نظر داشتن تحولات میدانی می توان این ادعا را به زبان آورد که هدف حقیقی آمریکا از این عملیات تقدیم کردن شمال عراق به بارزانی و توسعه اراضی تحت نظر بارزانی است که در نهایت با استقلال او و آنچه که میتوان از آن به اسرائیل دوم در منطقه یاد کرد منجر خواهد شد.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۶ اسفند ۹۳ ، ۱۱:۲۶
مسعود صدرمحمدی

این مطلب یادداشتی است به قلم آقای رمضان بورسا که من ترجمه کرده ام. این نوشته نخستین بار در خبرگزاری تسنیم در تاریخ 11 اسفند 1393 منتشر شد.

...

با اشغال شهر موصل عراق به دست داعش تمام توجه‌ها به سوی این گروه و مبانی ایدئولوژیک آن جلب شد. این گروه اگر چه در ابتدای امر به عنوان شاخه‌ای از گروه القاعده شناخته می‌شد اما با گذشت زمان خود را متفاوت از القاعده دانست و القاعده نیز اعلام کرد که این افراد متعلق به این سازمان نیستند. به این ترتیب جنبه‌های جدیدی از داعش توجه‌ها را به خود جلب کرد.

چرایی ظهور داعش در عراق و بررسی مقدمات این ظهور موضوع نوشتاری جداگانه است. اما از دیدگاه مبانی ایدئولوژیک، مبانی‌ای که منجر به ظهور داعش در این کشور شد مساله‌ای جدید نبوده و سده‌ها است که این اندیشه و جنبش به مثابه جریانی در داخل سرزمین‌های اسلامی حضور داشته است.

از این رو لازم است پیش از آنکه به بررسی مسائل روز سیاسی که به ظهور این گروه انجامیده است بپردازیم به علل و عوامل پیدایی این ایدئولوژی و تاریخ ظهور آن توجه کنیم. چرا که با این نوع مطالعه نه تنها به ریشه‌شناسی اندیشه‌ای داعش بلکه به بررسی عقبه فکری تمام گروه‌ها و نهضت‌های تکفیری و افراطی درجهان اسلام پرداخته‌ایم.

برای فهم مسیر فرآیندی که منجر به ظهور جریان تکفیری معاصر شده است لاجرم باید نگاهی به جریانات خارجی‌گری وسلفی – وهابی‌گری داشته باشیم.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۶ اسفند ۹۳ ، ۱۱:۲۳
مسعود صدرمحمدی

این مقاله نوشته آقای عبدالمجید اسماعیل اوغلو است که از استانبولی به فارسی ترجمه اش کرده ام. نخستین بار در شماره 19 فصلنامه بهارستان منتشر شد و بعد از آن در سایتهای مختلف به اشتراگ گذاشته شد.

...

عظمت و حقانیت حماسه عاشورا به‌گونه‌ای است که پس از قرن‌ها، جانِ مشتاق پژوهشگرانی ازهمۀ ادیان ومذاهب را به سوی خود می‌کشد، به‌گونه‌ای که هر یک از آنان تلاش کرده‌اند تا با تالیف آثاری،  گوشه‌ای از این عظمت و مظلومیت سالار شهیدان حسین بن علی (ع) را به جهانیان بازرسانند.

حاج نورالدین افندی نیز به عنوان یک عالم سنّی قرن دهم هجری کوشیده است تا با تالیف مقتل‌الحسین (ع)، عشق خود را به سالار شهیدان  و اهل بیت علیهم‌السلام نشان دهد. قابل ذکر است که بخش‌هائی از مطالب مذکوردر مقتل او  با علایق مذهبیش و مشرب اهل سنت درهم‌آمیخته شده ‌است. بر این اساس، مجله پیام بهارستان در راستای مطالعات متن‌پژوهی در زمینۀ مقاتل و جایگاه آن در میان برادران اهل سنت اقدام به نشر این مقاله، که توسط آقای مسعود صدر محمدی ترجمه شده است، می‌نماید.                                   دفتر مجله پیام بهارستان

حادثه شهادت امام حسین (ع) در سال 61 هجری /681 میلادی از جمله حوادث تأثر انگیزی است که در طول تاریخ اسلام، تأثیرات عمیقی بر قلب‌های مسلمانان نهاده است. عواملی همچون نوه پیامبر و فرزند حضرت علی و فاطمه بودن امام حسین، تشنه واگذاشته شدن او و همراهانش، رخصت بازگشت ندادن به آنها ـ با وجود آنکه قصد بازگشت داشتند ـ رفتار بی‌رحمانه با کودکان و بی‌حرمتی به بانوان و سرانجام شهادت مظلومانه ایشان، بر اثرگذاری حادثه افزوده است. موضوع شهادت فاجعه‌بار امام حسین (ع) در حوزه ادبیات هم مانند معماری، تئاتر، مینیاتور و موسیقی، انعکاس یافته و بدین سان آثار منظوم و منثور فراوانی با این موضوع قلمی شده است.

از سال‌های پس از عاشورا، زندگی امام حسین (ع)، هویتی افسانه‌ای و منقبتی به خود گرفته و نام کربلا تبدیل به مضمون مهمی گشته است.[2] مراثی کربلا که بلافاصله بعد از حادثه کربلا سروده شدند، با پیشاهنگی ادبیات عرب، تبدیل به موضوعی مشترک در ادبیات اسلامی شد.[3] در دوره‌های بعد نیز در آغاز، با ماهیتی تاریخی ـ ادبی و بعدها صرفاً ادبی، آثاری که به حکایت و روایت حادثه می‌پرداخت با عنوان عمومی «مقتل الحسین» نگاشته شد.[4]

نخستین نمونه از این نوع ادبی ـ که جایگاه قابل توجهی در ادبیات عربی، فارسی و ترکی برای خود فراهم آورد ـ اثری است که جابر الجعفی (متوفی 128 هجری/ 746 میلادی) نگاشته است.[5] اما اثر مقتل الحسین ابو مخنف (متوفی 746 میلادی / 157 هجری) از آن جهت که اولین نمونه از این نوع نوشته‌هاست که به دست ما رسیده و هم از آن حیث که سرمشق و منبع محتوایی و ساختاری آثار بعد از خود بوده است، اهمیت خاصی دارد.

حادثه کربلا پس از ادبیات عرب میان ادیبان شیعی ایران نیز تبدیل به موضوعی قابل توجه گردید.  نخستین مقتل مهم  در ادبیات فاسی از سوی حسین واعظ کاشفی در سال 908/ 1502 به نام روضه الشهدا نوشته شده است. این اثر که در عین حال مهم‌ترین منبع حدیقه السعداء فضولی بود، در مدت کوتاهی در جهان اسلام شناخته شده و ترجمه‌ها و شرح‌هایی فراوان بر آن نوشتند.[6]

حادثه کربلا در ادبیات ترکی نیز در گروه موضوعاتی است که کار بسیاری روی آن انجام یافته است. این موضوع عموماً در ادبیات دینی و تصوف ترک و خصوصاً در ادبیات علوی ـ بکتاشی در قالب‌های ادبیات دیوانی، مردمی و «عاشیق» جایگاه مهمی کسب کرده است. از جمله آثاری که در این موضوع نوشته شده و در گستره مکانی وسیعی در مراسمات ده روز نخستین ماه محرم خوانده می‌شود، مثنوی «مقتل الحسین» حاجی نورالدین است.[7]

آثاری را که با موضوع «مقتل الحسین» در ادبیات ترکی تا نیمه نخست سده شانزدهم که زمان نوشته شدن اثر حاج نورالدین افندی است، به صورت زیر می‌توان آورد:

۳ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۰۲ فروردين ۹۳ ، ۲۱:۰۵
مسعود صدرمحمدی

این مقاله نوشته آقای کنعان اوزچلیک است که از استانبولی به فارسی ترجمه اش کرده ام. نخستین بار در شماره 16 فصلنامه بهارستان منتشر شد و پس از آن در سایت های مختلف به اشتراک گذاشته شد. به دلیل ارائه اطلاعات و نظرات جدید در مورد نویسنده نخستین مقتل ترکی مقاله قابل توجهی است.

متن پی دی اف مقاله را از سایت پورتال جامع علوم انسانی می توانید دانلود کنید. (لینک در پایان مقاله)

...

حادثه کربلا از زمان وقوع آن تا اکنون، مورد توجه ادیبان مسلمان بوده است. علاوه بر تبیین تاریخی این حادثه در آثار نویسندگان مسلمان، این نوع نوشته‌ها در مدت زمان کوتاهی، حالتی ادبی و زیبایی شناختی به خود گرفت. در طی این روند که با قرار گرفتن موضوع این حادثه در اشعار همراه بوده است، نوع ادبی جدیدی با نام «مقتل حسین» به وجود آمد؛ از این رو حادثه غم انگیز کربلا، در قالب نوع ادبی «مقتل حسین» از جنبه‌های مختلفی در ادبیات عربی، فارسی و ترکی مورد توجه قرار گرفت. این شیوه در ادبیات عرب آغاز شد  و در ادبیات فارسی و ترکی نیز ادامه یافته است.[1]

نخستین نمونه مقتل حسین در زبان ترکی، کتابی است با عنوان «مقتل حسین» که در سال 763ق. (1362م.) در شهر کاستامون نگارش یافته و به بایزید مفلوج[2] که یکی از حکمرانان بیگ نشین جاندار اوغلو بود، اتحاف شده است.

به نظر نگارنده، مؤلف این اثر، یوسف مداح بوده و فردی که سالهاست با نام شاضی کاستامونی به عنوان مؤلف این اثر معرفی می‌شود؛ وجود خارجی نداشته است و همچنین این احتمال که شاضی کاستامونی، فردی غیر از همین یوسف مداح باشد، ضعیف به نظر می‌رسد.

با توجه به همین نکته، ضعف این ادعا که در برخی از پژوهش‌ها مطرح شده است و وجود دو مقتل حسین جداگانه برای دو فرد متمایز به نام‌های شاضی و یوسف مداح را طرح می‌نماید، آشکار می‌گردد.[3]

در مقاله حاضر، از دو منظر به کتاب مقتل حسین می‌پردازیم:

۱ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۰۲ فروردين ۹۳ ، ۱۹:۵۲
مسعود صدرمحمدی