هیق

هیق نام روستای پدری ماست. اگرچه سالهاست که دیگر در آن روستا زندگی نمی‌کنیم، اما «هیق» برای ما نماد ریشه‌ها و اصالت‌هاست. این «ریشه‌ها» و «اصالت‌ها» دقیقا آن چیزی است که در این صفحه عالم مجاز در پی آنیم...

هیق

هیق نام روستای پدری ماست. اگرچه سالهاست که دیگر در آن روستا زندگی نمی‌کنیم، اما «هیق» برای ما نماد ریشه‌ها و اصالت‌هاست. این «ریشه‌ها» و «اصالت‌ها» دقیقا آن چیزی است که در این صفحه عالم مجاز در پی آنیم...

مصاحبه ام با خبرگزاری آناج تبریز. چون بعضی حرفها هنوز تاریخ مصرفش نگذشته رد اینجا به اشتراک میگذارم.


برای بررسی حملات و انفجارات صورت گرفته در هفته های اخیر، در ترکیه و برخی از بحران های داخلی و خارجی این کشور گفت‌وگویی داشتیم با مسعود صدر محمدی، کارشناس امور بین الملل که به شرح زیر ارائه می گردد:

حفره های اطلاعاتی بعد از کودتای نافرجام 

آناج: تحلیل شما از انفجارات اخیر ترکیه چیست؟

صدرمحمدی: انفجارات و حملات یکی دو هفته گذشته بیش تر به علت ضعف امنیتی و حفره اطلاعاتی ایجاد شده در ساختار امنیتی ترکیه است که از چند سال پیش آغاز شده و بعد از کودتای نافرجام ماه گذشته به اوج خود رسیده است. در این شرایط که دولت ترکیه مشغول پاکسازی در ارگان های نظامی هست گروه های مختلف مخالف دولت، سعی دارند بر دولت ترکیه اعمال فشار کنند و به همین منظور حملات خودشان را در این مناطق افزایش داده اند.

آناج: به نظر شما اصلی ترین دلیل افزایش تحرکات در شرق و جنوب شرق ترکیه چیست؟

صدرمحمدی: برای درگیری های موجود در منطقه کردنشین ترکیه، نمی توان دلیل واحدی را عنوان کرد. درگیری کردها با دولت ترکیه برمی گردد به 4-5 دهه گذشته و از 2 دهه گذشته وجهه فعال تری به خود گرفته است. اعمال فشار دولت در یک سال گذشته باعث افزایش نارضایتی مردم کرد شده است. دولت ترکیه از یک سال گذشته، ارتش، ژاندارمری و نیروهای امنیتی خود را مامور به مبارزه با گروهک کرد پ.ک.ک کرده است و این منطقه هر روزه شاهد درگیری است و منازعه و حمله در این مناطق چیز بدیعی نیست به طوری که در یک سال گذشته بخش های قابل توجهی از جنوب شرق ترکیه عملاً در یک جنگ تمام عیار داخلی به سر می برند. از یکی دو هفته گذشته بار دیگر درگیری‌ها شدت گرفته است و ما شاهد این هستیم که گروهک های مخالف از چند سو اقدام به حملات پی‌درپی می‌کنند و از سوی دیگر هم تغییر رفتار دولت ترکیه در مورد شاخه سوری پ.ک.ک، پ.ی.د نیز بی تاثیر در این امر نبوده است.

آناج: آیا می شود گفت که این گروه های معارض به یک اتحادی در مقابل دولت ترکیه رسیده اند؟

صدرمحمدی: با توجه به تنوع و تعدد تشکیلات های ایدئولوژیکی گروه های تروریسیت فعال در ترکیه چنین تحلیلی شاید درست نباشد. آن ها در حالی که مخالف دولت ترکیه هستند، مخالف همدیگر نیز هستند و در تلاش برای نابودی و پیشی گرفتن از یکدیگر می باشند ولی همگی آن ها هدف واحدی را دنبال می کنند که آن هم تضعیف و فشار بر دولت حاکم ترکیه است و در واقع همین هدف سبب بروز عینیت اهداف در عمل آن ها می شود، چون هرچند به صورت مستقل و جداگانه عمل می کنند ولی در عمل سبب تشدید فشار به دولت ترکیه می شوند.

نوع مبارزه پ.ک.ک از پارتیزانی به کشتار جمعی تغییر کرده است

آناج: در حملات اخیر صورت گرفته توسط پ.ک.ک ما شاهد تغییرات استراتژیکی در نوع حملات بودیم، قبلاً اگر پ.ک.ک حمله می کرد حدود 10 نفر کشته و زخمی می شدند، ولی حالا شاهد کشتارهای بزرگ هستیم. به نظر شما می شود این تغییرات را قدرت گرفتن پ.ک.ک ارزیابی کرد؟

صدرمحمدی: مسأله موجود قدرت گرفتن پ.ک.ک نیست. پ.ک.ک با دولت ترکیه در جنگی چندساله است و از یک سال گذشته هم این درگیری شدت گرفته است و طرفین سعی می کنند با تغییراتی استراتژیکی بر طرف مقابل چیره و پیروز شوند بنابراین به مبارزات خود همان طور که دولت ترکیه شدت می دهد، پ.ک.ک هم شدت بیش تری می دهد. پ.ک.ک در حال حاضر در حال جنگ  با سه دسته است. اول کردهای اسلام گرای ترکیه، دوم دولت ترکیه و سوم داعش و تروریست های تکفیری. بعد از تغییراتی که ترکیه در مواضع خودش با سوریه  داد و همچنین بعد از ورود مستقیم به جنگ با پ.ک.ک، عرصه بر پ.ک.ک تنگ تر شد و در حالی که در تلاش برای مقابله با دشمنان خود بود، مجبور به تغییرات در نوع مواجهه اش با امور شد. یکی از جلوه های این تغییرات را می توان در نوع مبارزاتی پ.ک.ک دانست که تا پیش از این بیشتر به صورت پارتیزانی بود و اکنون به مدل بمب گذاری و خرابکاری رویکرد بیشتری دارد.

آناج: به نظر شما دولت ترکیه تا چه اندازه در نفوذ داعش در غازی عنتاب و سازماندهی شدنش در این منطقه نقش داشته است؟

صدرمحمدی: دولت ترکیه در چند سال گذشته از غازی عنتاب به عنوان گذرگاه تکفیری ها و گروهک های مختلف با عنوان معارض دولت بشار اسد استفاده کرده است و در این مدت به طور مستقیم از آن ها حمایت کرده و باعث قدرت گرفتن‌شان گشته است و حالا با تغییر موضعی که به ناچار در مورد سوریه داده، خود دچار مشکل شده است. مساله حمایت دولت ترکیه از تکفیری ها و معارضان امری انکار ناپذیر است. دولت ترکیه با امید تسلط بر منطقه و سرنگونی حکومت بشار اسد وارد این موضوع شد ولی اکنون با احساس خطر امنیتی در داخل و حفره های امنیتی و اطلاعاتی ایجاد شده در سیستم حکومتی ترکیه مجبور به مبارزه با این گروهک ها شده است.

علت تغییر سیاست منطقه ای ترکیه ضعف داخلی است

آناج: ترکیه از چند ماه گذشته در پشت پرده وارد مذاکره با سوریه شده است و اکنون به صورت علنی اعلام می کند که در 6 ماه آینده شاهد تحولات چشم گیری در روابط ترکیه و سوریه خواهیم بود. به نظر شما با این اعمال فشار چند جانبه، دولت ترکیه از مواضع خودش عقب نشینی خواهد کرد؟

صدرمحمدی: دولت ترکیه از یک سال گذشته به صورت پنهانی در حال مذاکره با سوریه و بشار اسد بود و اخیراً این موضوع علنی شده است. ترکیه در ظاهر به علت احساس خطری که کرد مواضع خودش را تغییر داد ولی در باطن در مورد مواضعش با عراق، با سوریه، با روسیه، با ایران، همچنان بر همان عقیده است و دیری نخواهد گذشت که ما شاهد بروز مشکل با ترکیه خواهیم بود و در واقع اکنون بنا به منافع خودش و احساس ضعفی که در درون دچار آن شده است تلاش می کند که مواضع خودش را همسو نشان دهد. شاید بتوان چنین گفت که شیوه تحلیلی که بسیاری از تحلیلگران داخلی ما در مورد تغییر سیاست منطقه ای ترکیه دنبال می کنند یعنی این تغییر سیاست را کاملا در شرایط منطقه تحلیل می کنند چندان راه صوابی نباشد، چون اصلی ترین علت تغییر سیاست ترکیه در منطقه ضعف درونی است که مبتلا به آن شده است.

ما نمی دانیم ترکیه چقدر از ایران می داند!

آناج: در هفته گذشته شاهد خبری بودیم که سازمان میت (سازمان اطلاعات ترکیه) با دستور هاکان فیدان(رئیس سازمان اطلاعات ترکیه)، یک دفتر تخصصی ایران در آنکارا تاسیس کرده که به طور تخصصی اقدام به جاسوسی و مطالعه در مورد ایران می کنند. به نظر شما با وجود اینکه نه ایران و نه ترکیه در این مورد واکنش نشان داده اند، این موضوع تا چه حد می تواند صحت داشته باشد؟

صدر محمدی: رابطه ایران و ترکیه پیشینه ای چندین ساله دارد و مربوط به یکی دو سال گذشته نیست و این که هر دو کشور بخواهند از هم اطلاعاتی کسب کنند طبیعی است و چیزی غیرعادی نمی باشد. اما این که ما از این جزئیات خبر نداریم بد است. متاسفانه ما این را نمی دانیم که آن ها چقدر در مورد ایران اطلاعات دارند. در حال حاضر چندین انستیتو در ترکیه به طور تخصصی در مورد ایران مطالعه می کنند و اتفاقات ایران را از نزدیک دنبال می کنند ولی متاسفانه ما به اندازه ای که آن ها از ما اطلاعات دارند از آن ها اطلاعات نداریم و این نیاز را فعلا احساس نکرده ایم!

آناج: در این خبر همچنین عنوان شده است که ترکیه از پناهندگان سیاسی ایرانی در ترکیه استفاده کرده و هزینه هنگفتی بابت این موضوع پرداخت کرده است. به نظر شما در وضعیت موجود سیاسی این یک پارادوکس نیست؟

صدرمحمدی: این موضوع نه تنها در روابط ایران و ترکیه بلکه در تمامی روابط در حوزه بین الملل صادق هست. اکثر کشورها از این متد برای دست یابی به اطلاعات از کشور مقابل استفاده می کنند حتی کشورهای اروپایی و آمریکا و اسرائیل هم از این روش برای جاسوسی از ایران بهره می برند چون معمولا این افراد اطلاعات زیادی از داخل ایران دارند.

آناج: در شرایط حاضر که ترکیه سعی دارد روابط اقتصادی و سیاسی خودش را با ایران افزایش دهد و در مسائل منطقه ای خودش را در حد ممکن همسو با ایران جلوه بدهد، این عمل ترکیه را تا چه اندازه منطقی می دانید؟

صدرمحمدی: تغییر رفتار ترکیه یک بحث موضعی است. ترکیه در حال حاضر بر اساس احساس خطری که می کند و بر اساس منافع خودش به ظاهر تغییر موضع داده است اما دیر یا زود با بازیابی قوای ترکیه، دوباره شاهد بروز نظرات و دیدگاه های مخالف از جانب این کشور خواهیم بود و ما باید انتظار چنین روزی را در آینده داشته باشیم.

احتمال حذف هاکان فیدان زیاد است

آناج: اگر بخواهیم دربحث اطلاعاتی ترکیه گریزی بزنیم به موضوع کودتا، به نظر شما هاکان فیدان بعد از نقص و ضعف اطلاعاتی مطرح شده در موضوع کودتا، آیا برای اردوغان به عنوان یک مهره سوخته به حساب می آید؟

صدرمحمدی: برای گفتن این موضوع باید پیشینه و عملکرد هاکان فیدان بررسی بشود و جایگاه او در ساخت قدرت در ترکیه به دست بیاید لذا تصمیم گیری به این آسانی نیست. بعد از ماجرای کودتا که آقای اردوغان تصمیم به پاکسازی در عرصه سیاسی و ارگان های نظامی زد، افراد زیادی را به اتهام دست داشتن در کودتا و یا همکاری با دولت پارالل دستگیر کرد اما به دلیل وضع نابسامان موجود در ترکیه و مسائل امنیتی موجود در کشور این ریسک را در مورد هم حزبی های مخالف، کابینه دولت و افراد و سازمان های وابسته به حزبش نکرد. البته این موضوع بعد از رسیدن به یک آرامش نسبی حتما بررسی خواهد شد و احتمال حذف هاکان فیدان زیاد خواهد بود چون او جزو تیم داوود اوغلو بود و با روی کار آمدن وی حضور و فعالیتش پررنگ تر شد و طبیعی است که بعد از استعفای داوود اوغلو در مورد حضور وی هم تجدید نظری بشود.

 

گفت و گو از: سارا ابراهیم نژاد

موافقین ۰ مخالفین ۰ ۹۵/۰۸/۰۷
مسعود صدرمحمدی

ترکیه

نظرات  (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی